در سازمانهای بزرگ که چندین تیم مختلف در ساخت و توسعه یک اکوسیستم API مشارکت دارند، حفظ یکپارچگی میتواند به یک چالش جدی تبدیل شود. بدون داشتن یک استراتژی مشخص، APIها ممکن است از نظر سبک طراحی، نحوه مدیریت خطاها، قراردادهای نامگذاری، شیوههای امنیتی یا حتی نامگذاری مفاهیم مشترک، از یکدیگر فاصله بگیرند و هر تیم رویکرد خاص خود را داشته باشد.
تمام این ناهماهنگیها باعث سردرگمی مصرفکنندگان API میشود و این سردرگمی هزینهبر است؛ چرا که تیمهای پشتیبانی باید زمان زیادی را صرف پاسخگویی به سوالات کنند، یکپارچهسازیهای سودآور به تعویق میافتد یا بهدلیل رفتارهای ناسازگار، اختلالها و شکستهایی در سیستم رخ میدهد.
برای تضمین یکنواختی، سازمانها به ترکیبی از دستورالعملهای ساختاریافته، اعمال خودکار قوانین، API Gatewayهای متمرکز و فرآیندهای بازبینی دقیق نیاز دارند.
تعریف راهنمای سبک API
اگر از ۱۰۰ توسعهدهنده بپرسید بهترین راه انجام یک کار چیست، احتمالاً ۱۰۱ پاسخ متفاوت دریافت میکنید؛ و این موضوع هنگام طراحی و توسعه APIها میتواند به یک کابوس واقعی تبدیل شود.
بهجای انتخاب رویکردهای متفاوت برای هر مسئله، میتوان یک راهنمای سبک API بهعنوان پایهای برای استانداردسازی تدوین کرد تا همه تیمها هنگام طراحی و پیادهسازی APIها از یک الگوی مشترک پیروی کنند.
یک راهنمای خوب باید بهصورت شفاف قراردادهای نامگذاری برای endpointها، پارامترهای query و ویژگیهای درخواست و پاسخ را تعریف کند و استانداردهای مشخصی برای موارد ساختاری مانند pagination، مدیریت خطاها، collectionها و کدهای وضعیت HTTP تعیین نماید.
دستورالعملهای مربوط به احراز هویت و امنیت نیز باید بهوضوح مشخص شوند؛ شامل مکانیزمهایی مانند OAuth، کلیدهای API و rate limiting. این موارد تا حد امکان باید در تمام APIها بهشکل یکسان پیادهسازی شوند تا امکان استفاده مجدد از کد فراهم شود و بار ذهنی تیمها کاهش یابد.
علاوه بر این، راهنما باید شامل یک استراتژی نسخهبندی (versioning) برای مدیریت مؤثر تغییرات و همچنین استانداردهای مستندسازی برای توصیفهای OpenAPI باشد تا شفافیت و کامل بودن مستندات تضمین شود.
این راهنماها اسناد زنده هستند و باید بهصورت منظم بهروزرسانی شوند تا تغییرات در best practiceها و نیازهای سازمانی را منعکس کنند. این راهنماها میتوانند بهصورت داخلی یا حتی عمومی منتشر شوند تا سایر سازمانها نیز از این سبک بهره ببرند. بسیاری از شرکتها، از جمله Google، چنین کاری انجام دادهاند و نمونههای متعددی از آنها وجود دارد.
راهنماهای سبک خودکار
نوشتن و مستندسازی این تصمیمات قدم اول خوبی است، اما بهتنهایی کافی نیست. انسانها اشتباه میکنند، متنها را بد میخوانند یا بهخاطر نمیسپارند. با گذشت زمان و اضافه شدن توصیههای جدید، احتمال اینکه افراد دوباره به سراغ مطالعه کامل راهنما بروند بسیار کم است و ممکن است نکات جدید را از دست بدهند.
در اینجا ابزارهای linting مخصوص API وارد عمل میشوند. ابزارهایی مانند Spectral، vacuum و Speakeasy CLI نهتنها اسناد OpenAPI را از نظر صحت ساختاری بررسی میکنند، بلکه میتوان آنها را طوری پیکربندی کرد که قوانین و توصیههای تعریفشده در راهنمای سبک API را نیز اعمال کنند.
به این ترتیب، تیمهایی که یک API ساختهاند میتوانند پیش از استقرار در محیط production، از صحت آن مطمئن شوند. همچنین تیمهایی که از رویکرد API design-first استفاده میکنند، میتوانند در همان مراحل ابتدایی طراحی، بازخورد لحظهای دریافت کنند و از هدر رفتن زمان و هزینه برای پیادهسازی یک طراحی مشکلدار جلوگیری شود.
Spectral، vacuum و Speakeasy بخش بزرگی از راهنمای سبک API را بهصورت خودکار پوشش میدهند و فرآیند بازبینی طراحی API را بسیار سادهتر میکنند. در نتیجه، تمرکز بازبینی بهجای مسائل جزئی مثل «آیا نام یک property درست بزرگنویسی شده؟» به موضوعات مهمتری مثل «آیا این راهحل درستی برای مسئله است؟» معطوف میشود.
وقتی تمام APIها از یک راهنمای سبک خودکار مشترک پیروی کنند و این ابزارها در ویرایشگرهای OpenAPI، ویرایشگرهای کد و pipelineهای CI/CD ادغام شوند، تیمها میتوانند مطمئن باشند که APIها همواره سازگار باقی میمانند و بهمرور زمان کیفیت آنها بهتر میشود.
استفاده از API Gatewayها برای تمرکز قابلیتهای مشترک
یکی از راههای حذف ناهماهنگی بین APIها این است که اصلاً اجازه ندهیم چند API کار یکسانی را انجام دهند.
API Gatewayهایی مانند Kong، Tyk، Express Gateway و AWS API Gateway نقش مهمی در استانداردسازی سیاستهای احراز هویت و مجوزدهی، rate limiting، فیلتر کردن ترافیک و کش شبکهای ایفا میکنند.
واگذاری این قابلیتها به پیادهسازیهای جداگانه در چندین API، حتی با استفاده از کتابخانههای یکسان، میتواند پیچیده باشد. برای مثال، اگرچه OAuth 2 یک استاندارد است و باید در همهجا یکسان پیادهسازی شود، اما ممکن است دو API مختلف از دو نسخه متفاوت از Doorkeeper (سرور OAuth 2 در Ruby on Rails) استفاده کنند؛ یکی از آنها ممکن است یک باگ را رفع کرده باشد و دیگری نه. این تفاوتها زمانی بیشتر میشود که پیادهسازیها در فریمورکها یا زبانهای مختلف انجام شده باشند.
API Gatewayها همچنین با متمرکز کردن لاگگیری و مانیتورینگ، به حفظ یکپارچگی در رصد مصرف API و شاخصهای عملکرد کمک میکنند. علاوه بر این، Gatewayها میتوانند تبدیل request و response را انجام دهند و سازگاری با نسخههای قبلی را بدون نیاز به تغییر در چندین سرویس فراهم کنند. این روش، راهحل مناسبی برای رفع ناهماهنگی در APIهایی است که از قبل در production هستند، بدون اینکه کدبیس پیچیدهتر شود.
بازبینی طراحی API
بازبینی طراحی API یکی از اجزای اصلی یک برنامه جامع API governance است؛ جایی که ذینفعان تغییرات پیشنهادی API را بررسی میکنند تا مطمئن شوند این تغییرات با معماری کلی و اکوسیستم سازمان همراستا هستند. این فرآیند معمولاً شامل گروه متنوعی از افراد است؛ از طراحان API و توسعهدهندگان گرفته تا نویسندگان فنی، معماران سیستم و تیمهای حاکمیتی که همگی برای حفظ یکپارچگی و کیفیت APIها همکاری میکنند.
همانطور که code reviewها امروزه بخشی جداییناپذیر از pull requestها هستند، design reviewها نیز به طراحان و توسعهدهندگان API این امکان را میدهند که پیشنهادهای مبتنی بر OpenAPI را پیش از نوشتن هرگونه کد، یا همزمان با توسعه کد، برای بررسی ارائه دهند.
یک کمیته بازبینی مشخص، شامل معماران API و توسعهدهندگان باتجربه، باید این پیشنهادها را بر اساس میزان تطابق با دستورالعملها و best practiceها ارزیابی کند.
بررسیهای خودکار مبتنی بر linting میتوانند پیش از بازبینی دستی روی pull requestها اجرا شوند تا مشکلات رایج بهسرعت شناسایی شوند. سپس جلسات بازبینی طراحی، بستری برای بحث عمیقتر درباره تصمیمات کلیدی API، trade-offها و بهبودهای احتمالی فراهم میکنند. این مرحله مسائلی را پوشش میدهد که linting قادر به تشخیص آنها نیست؛ مانند «آیا این نام بهترین توصیف برای این مفهوم است؟» یا «این قابلیت قبلاً در API دیگری اضافه شده، آیا میتوانیم از همان استفاده مجدد کنیم؟».
جمعبندی
دستیابی به یکپارچگی در یک اکوسیستم API بزرگ، نیازمند ترکیبی از راهنماهای سبک مستند و شفاف، اعمال خودکار قوانین از طریق linting، تمرکز قابلیتهای مشترک با API Gatewayها و یک فرآیند ساختاریافته برای بازبینی طراحی API است.
پیادهسازی همه یا بخشی از این رویکردها کمک میکند APIها مقیاسپذیر، قابل نگهداری و باکیفیت باقی بمانند؛ تجربهای بدون غافلگیری برای مصرفکنندگان API فراهم شود و در نهایت، کار برای تولیدکنندگان API نیز سادهتر گردد.
